سيده نصرتبيگم امين ( بانوى اصفهان )
16
تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى )
2 - آزمودن و آموختن علم سحر دو قسم تصور دارد اگر آموختن براى اعمال سحر باشد حرام است لكن اگر براى اين باشد كه بداند سحر چيست و فرق بگذارد بين سحر و معجزه و نيز طريق باطل نمودن سحر را بداند مانعى ندارد و چون آن معنى اول خلاف ظاهر است و تا ممكن است بايستى كلام را حمل بر ظاهر نمود و ظاهر آيه همين معنى دوم را مىرساند پس بهتر اين است كه آيه را حمل بر معنى دوم نمائيم بلكه توان گفت آموختن آن براى همين مقصود شايد داخل باشد در كليه علومى كه تعريف و تمجيد در باره آن شده زيرا كسى تا دانا نباشد بعلوم سحر نميتواند تميز دهد بين معجزه و سحر و بداند سحر كدام است و معجزه پيمبران كه از عالم ما فوق الطبيعه نزول نموده كدام است اين است كه اولين گروهى كه بموسى ( ع ) ايمان آوردند سحره فرعون بودند زيرا علم تحقيقى پيدا نمودند كه كار موسى ( ع ) از منشأ ديگرى نزول نموده و كار خدايى است با اينكه ايمان آوردن آنان در واقع اظهار بطلان عمل خود آنها بود كه دروغ خود را فاش كردند و خود را رسوا نمودند لكن چون حقيقت بر آنها مكشوف گرديد نتوانستند خوددارى نمايند و اظهار ننمايند . و نيز چنانچه معلوم است ناموس خلقت بين دو نقطه مثبت و منفى استوار گرديده خير و شر در اين عالم مثل دو نقطه پرگار بدور هم ميچرخند هر كجا خير و فضيلتى يافت مىشود در مقابل آن شر و فسادى عرض اندام مينمايد در مقابل شيرينى تلخى ، و در مقابل آسانى دشوارى ، در مقابل راحتى سختى ، در مقابل نفع ضرر ، در مقابل خوشى ناخوشى ، در مقابل صحت مرض ، در مقابل جوانى و نيرومندى پيرى و افتادگى ، و چنانچه دانشمندان گفتهاند « تعرف الاشياء باضدادها » هر چيزى بضدش شناخته مىشود اگر تلخى ترياك نباشد هرگز شيرينى شكر نمايان نميگردد اينست كه گويند در مقابل هر موسيى فرعونى است اگر سحر ساحرين نبود كجا حقانيت اعجاز پيمبران معلوم ميشد . آرى حكمت الهى چنين تقاضا نموده كه تضاد در عالم بسيار باشد بلكه شالوده موجودات عالم طبيعى روى ميزان تضاد قرار گرفته اگر روز در عالم نبود چگونه شب پديد مىگرديد اگر اسباب شهوترانى و تعيشات طبيعى در عالم فراهم نبود چگونه